قەشقەر پاراڭلىرى

باتۇرچەۋەنداز

	جۈمە كۈنى ئىدى ، دوستلۇرۇم بىلەن نامازنى ھېيتگاھدا ئوقۇيمىز دەپ دېيشىپ قويۇپ ، سائەتكە قارىسام ۋاقىت ئاز قاپتۇ ، تاماققا قاراپمۇ قويماي تەرەتنى ئېلىپ موتۇرۇمنى چىقىرتىپ ھەيدەپ ماڭسام ،گۈزەگە كەلگەندە ئەزان توۋلاپ قالماسما ، ھاپىلا شاپىلا موتوتنى توختىتىپ قويۇپ ، جامائەتكە قېتىلىپ جۈمەنى شۇ يەردە ئوقۇپ قالدىم . خۇداغا شۈكرى تېنچ ئامان ئوقۇپ چىقىپ ، ئاغىنلىرىمگە تېلېفون چاسام بىرەسى كۆتۈرمەيدۇ ، مۇشۇ ئەتراپتا قورساقنى ئەستەلىگەچ تۇراي دەپ دوقمۇشقىلا جايلاشقان ھەشەمسىز بىر ئاشپۇزۇلغا كىرىپ قالدىم ، -ئەسسالامۇ ئەلەيكۇم! دەپ كىرىپ تۇرشۇمغاتاڭجاڭ: _ كەسىلە يانچۇقتىكىنى بەرسىلە ،- دېدى بوم ئاۋاز بىلەن . مەنمۇ دىمىغىمدا كۇلۇپ: _ھە ھە كېلىمىز ، يەپ بولاپ بېرىمىز،- دىسەم تاڭجاڭ ھىجىيىپ تۇرۇپ _ شۇندا بوممامتىكى،- دەپ بىر ئورۇندۇقنى ئىڭكى بىلەن ئىشارەت قىلىپ ، شۇ ئورۇنغا چەينەك پىيالىلەرنى كۆتۈرۈپ ماڭدى . بىرىپ ئولتادىم ، ۋە چەينەكتىن چاي قۇيۇپ ئىغىز نەمدىگەچ تۇرىۋىدىم تاڭجاڭ : _ ئۆزلىرىگە نېمە ئېلان قىلىۋىتەي ؟ _ سومەن چىقاما ؟ _ سومەن پۈتۈن بىر ،- دەپ ئىچىگە تولىۋەتتى . _ ياق يېرىمتى ى ى ى ى ! تاڭجاڭ: _ مەنپەرمۇ ، دىڭدىڭ ! _ مەنپەر ! تاڭجاڭ: _ توخىنىڭكىدىنمۇ يا بۇقىنىڭكىدىنمۇ ! _ ھى ھى، بۇقىنىڭكىدىن ! تاڭجاڭ _ ھە بەھوزۇر بەھوزۇر ! ھى ھى 40 ياشلار چامىسىدىكى،كىشىگە قەتئىيلىك نەزىرى بىلەن كۈلۈمسىرەپ قارايدىغان بۇ تاڭجاڭنىڭ ھازىرجاۋابلىقى ھەۋىسىمنى كەلتۈرەتتى. جۈمەدىن يانغان جامائەت توپ -توپ بولۇپ كىرگىلى تۇردى . تاڭجاڭ كىرگەن ھەر بىر خىرىدارنىڭ قول جەينەكلىرىنى تۇتۇپ تۇرۇپ كۆزىگە تىكىلىپ تۇرۇپ ئەۋەل سوراپ سورۇننى قىززىتقىلى تۇردى ! _ ھە ھو ھاجىمكا سالامەت تۇرۇپ بەلىما ، چىژلىقما ، چۆرىسى قىژلىقما ، كىلىنلىرى تۇغدىما ، قىينى ئانىسى ئۇختىما ، ھە ھە كەسلە كاسسىلىرىنى ماۋۇ جوزىغا بەسلە . ... ۋېېي ما ھاجىمكامغا ئاچچىق قىلىپ ناۋات چاي !!! ئاشخانىدىن كۈلكە كۆتۈرۈلدى . _ ھە قاراجىم كەللىما ، نامازنى قازايى بەتتار قىمماي ۋاقتىدا ئوقىۋاللىما ؟ ما غەللىگە بى دىمىدە قىپ بەسلىرى بولاپتىكىن تەرەتلىرىنىڭ چىڭ ۋاختىدا !ھى ھى چاق چاق قىپ قويدۇم ! ساقاللىرىنى قويانغا سېلىۋىتىپ مايەگە مەرەمەت قىپ بەسە ! _ كەسە خان كەسە ، لەپتى بى ئوتتاسا سىلىنى كۆگەچ ئىش قىلاي ، ھە تاتىنماي دىسىلىيە ، سىزىكلىرى نېمىگە تاتىۋاتىدا، پولاغىما ؟ ھە ! قۇچاقتىكى ئەكەكمۇ چىشى ؟ ۋوتان ۋوتان . بەزدەك قايلىشىنى ! بېشى چوڭ دادىسىنى ،يۈزى سىلىنى ،كۆزى مېنى تاتىپتىمۇ خۇدايىم !ھى ھى ھى ، ئىمىزگە ساسا ! ھىلى يىغلاپ باش ئاغرىتمىسۇن ، ! ھېي باسە پولانى ! _ھا ھا بۇرادەر كەلدىڭلىما يوۋ ، يوقاپ كەتمىدۇق ، جىق بىز ، ماشەدە جاھانكەزدىلىك قىلىپ دەڭلە ! ھە يۇقىرى ئۆتىلى ، سىلىگە ماشەنى ئەپ قويغان مەن . ماشەگىبى سىغىپ قويىلى! باقاخۇنكو ، ئىچىگىرەك غۇلاپ قويلى ، تاماقنى كاساڭغا يەمسەنكى تاڭ ، چىگەندە كىچىكىنام تۇرتى ، ھاھا ،ۋېي ما مىمانغا چاي ! _ ھا ھا نىخاۋ ،گولەي ، زوگىشا ، چىخاڭ سا فەن ، ماقا ئۇكىم .ھا ھا ماشاڭ ماشاڭ ، كەيشىن كەيشىن ، _ ما ئىچىدىكىلەر دىققەت! تەكرالايمەن! ئىچىدىكىلەر دىققەت !،لەغمەن4 پۈتۈن 6 يېرىم 8 چارەك ، چۆپىنى قىلدەك چىقا ، گۆشىنى پىلدەك چىقا . _ سومەن 3 پۈتۈن 2 يېرىم ، قولاڭنى يۇيۋىتىپ تاشلاش ، يىرىپ كىتىشسەڭ پۇتۇڭدا تاشلاش ! بولىشە ، باكا ئۆزەڭگە قىلىشىپ قىلىشىسە ! _ ئوسمىناخۇن ئۇكىم ماڭا ئا قاچىنى ژۇيە ! قايلاپ تۇرىشىنى ، ئىش تاپامماي زىركىۋاتامسە، توپا يەگە سىيىپ بىرەي لاي ئېتىپ ئوينامسىيا ؟ ما گۇينى گەپ قىممىسام ، ئاچىسىغا تويلۇق ئەكەگەندەك كۈلۈپ ئولتىردا !     مېھمانلارنىڭ چىرايىدا كۈلكە چىقىپ تۇراتتى ، ھەممە قىززىقسىنىپ شۇ ياققا قارىشىپ تۇرىشاتتى . تاڭجاڭ بولسا مېھمانلارغا ئاش توشۇپ ئالدىراش ئىدى ، توساتتىن ، تاڭجاڭنىڭ جەينىكى،چاي ئىچىۋاتقان بىر ئوتتۇرا ياش ئادەمنىڭ چىنىسىگە تەككىتىپ ، چاي ئۇ ئادەمنىڭ كۆڭلىكىگە تۆكىلىپ كېتىپ ،سەكرەپ تۇرۇپ كەتتى ، ئاشخانىدىكىلە كۆرەڭ كارامەتنى دېگەندەك قىلىپ ، بىر بىرىنىڭ كۆزىگە قايلىشىپ قوياپ شۇ ياققا دىققىتىنى بۇرىدى ،ھەتتا ھەممە نېمىگە بىپەرۋا سەپرا مىجەز كۆرۈنىدىغان ،ياچەننى چىشلىۋېلىپ شاپبۇرتىنى دىڭگايتىپ ئولتۇرغان باداڭ قوساق كاسسىرمۇ ، خۇدۇكسىرەپ قاراپ قالدى .     تاڭجاڭ بولسا ، بىر قىشىنى ئىگىز كۆتۈرۈۋېلىپ ، مەغرۇر سالاپەت بىلەن ، <ھە ھە سەۋىرى سەۋىرى .> دەپ قويۇپ چاققانلىق بىلەن قولىدىكى تاماقلارنى تارقاتقىلى تۇردى . ھېلىقى كىشى چىرايىنى كىچىك بالىدەك قىلىپ <ما ئادەمنى ھى ھى ھى > دەپ كۈلۈپ قويۇۋىدى . مىھمانلارنىڭ ھەممىسى كۈلۈشۈپ كېتىشتى . قايلاپ ئولتىراۋېرىپ قورساق دۇتتا چاغىلى تۇردى . چاق چاق قىلىپ ، ئۇستوم ، بىزنىڭ سومەننىڭ ئۇنىنى تاتقانما ؟ دەپ قويسام . _ ئالدىرامتىلە ، ۋېي بولىشە ، بۈگەن ما بالىنىڭ تويىكېن بولىشە ! باكا جىما باكا ، قىلىۋىتىمەن ناكا ! دېدى دەرىجىدىن تاشقىرى يۇقىرى ئاۋازدا ! ۋاك دەپ قالدىمدە كاساپەت ! ئارىدىن شۇ تاڭجاڭنىڭ يېقىنى بولسا كىرەك ، خۇش چىراي بىر چال ئورنىدىن تۇرۇپ ، بارتاخون بوش ۋاقىراڭلا تەرەت سۇنۇپ كەتمىسۇن دىۋىدى ، تاڭجاڭ _ ئەنسىرەشمىسىلە ئەتىگەن ئوننى ئېلىۋاغان ، ئابىيامنىڭ ياغى تۆتنى بۇزساممۇ ، ئالتىسى زاپاس . دېدى پەشتامىسى بىلەن ئىڭىكىنى سۈرتىۋېتىپ . تۆۋەنكى خانىدىن مايلىشىپ قارىداپ كەتكەن مۇلازىم ، قولىنىڭ ئۇچىدىن دولىسىغىچە تەخسىلەنى بېسىپ ، چىقىپ كەلدى ۋە تاڭجاڭنىڭ ئالدىغا كېلىپ توختىدى . تاڭجاڭ _ ھە ئاپىرە مانى ئوۋۇ قاراجىمكاڭغا تەڭلە ، ئاممىسا يۈزىگە ئات ! ما پۈتۈن ئاشنى ئاۋۇ كۆك كالاچ كەيگەن ئاكاڭنىڭ قولىغا بە ، ما بىزى جىقىراقىنى ئاۋۇ مۈشۈكتەك بۇرۇت قويۋاغان سېستىرا ئاكاڭغا تۇتقۇزۇپ قوي ! ماڭە ھە كاساڭغا ئۈسسەيما ؟؟ كۆك رەڭلىك شۇشەن ئايىغىمغا قايلاپ كۈلۈپ كەتتىم ! تاماقمۇ شۇنچىلىك ئوخشاپ كەتكەنكى ، بەسەي مۇرابباسى يېگەندەك ، ئىشتاھا بىلەن سوقۇۋەتتىم ، يەپ بولۇپ پۇكەيگە كېتىپ باسام ،ھېلىقى تاڭجاڭ يۇقىرى ئاۋازدا _، ما ئوغاللىقتىن 30 كوي ئېلىنسۇن ، دېۋىدې ، ئالىيىپ قايلىسام . 22 كوي قايتۇرۇپ بېرىلسۇن، دەپ قېتىپ قويدى . _ياچەن بەسە ! _ تۇگەپ قاپتىكىن ، زىخ ئەپبىرەي كوچىلىۋالاملا؟ ! _ .........؟! ئاشپۇزۇلدىن خۇشال كەيپىياتتا چىقىپ كەتتىم ! شۇندىن بۇيان سىرتتا تاماق يېيىش توغرا كەسە ، ئىشتاھارىمنى ساقلاپ قوياپ ئاشۇ يەرگە بېرىپ يەيدىغان بولۇپ قالدىم ! مەنبە:  ئىزدىنىش  مۇنبىرى

روھچىن

	بۇ قېتىم قەشقەردە ئالدىراش كىتىۋېتىپ ئوڭغا بۇرلىدىغان يولغا كىرىپ قاپتىمەن، ئەسلى سولغا بۇرۇلماقچى ئىدىم. ئازراق مېڭىپلا سېرىق سىزىقنى كىسىپ ماشىنىنى ئايلاندۇرۇپ كەلسەم ئاق شەپكىدىن بىرسى يىراقتىن مىنى تۇسۇپ تۇرۇپتۇ. يولنىڭ ياقىسىغا توختاتقاندىن كىيىن پىراۋامنى كۆرىۋېتىپ« سېرىق سىزىقنى كەستەڭلىغۇ » دىدى. بەك ئويلىنىپ تۇرماي« خۇتەندىن ھازىر چىقىشىم ئىدى ئالدىراپ مېڭىپ دىققەت قىلماپتىمە دەيمەن دەپ ئۇقماپتىمە دەپتىمە. چىرايىمغا بىردەم تىكىلىپ قاراپ تۇرۋېتىپ « تۆۋە خۇدايىم   خۇتەندە سىزىقنى قىزىل، كۆك رەڭدە سىزامدا ؟ قەشقەرنىڭ سىزىقىغا ئوخشىمامدىكەن ؟ » دەيدۇ. «ئوخشايدىكەن » دىسەم « ئۇندا دىگۈچە دىققەت قىلاي دىسەڭلا بولمىدىمۇ ؟» دىدى. « ھە دىققەت قىلاي» دىسەم بېشىنى چايقىغان پېتى پىراۋىنى قايتۇرۇپ بەردى. ئاغىنەم ئۇ گەپكە ئىككى كۈن كۈلۈپ چىقتى

مەرۋەرى

	روھچىن يوللىغان ۋاقتى  2012-يىلى 4-ئاينىڭ 18-كۈنى 08:05 بۇ قېتىم قەشقەردە ئالدىراش كىتىۋېتىپ ئوڭغا بۇرلىدىغان ... ئەتتىگەندە بەك كۈلۋەتتىم مەنمۇ، ئىشقىلىپ بۇنداق گەپلەر قەيەردىن كېلەركىن بۇلارنىڭ ئېسىگە، بىر ئويلىسا نەچچە كۈن كۈلگىدەك، يەنە بىر ئويلىسا نەچچە كۈن ئۇف تارتقۇدەك گەپلەرنى قىلىدۇ

ئارسلان

	تەبىئىي دىيىلگەن يۇمۇرىستىك قىزىق گەپلەركەن ماۋۇ . زادى گەپ تېپىپ بەرگىلى بولمايدۇ ئۇلارغا

7YIGIT

	« قەشقەرلىكنىڭ سېسىق گېپى » دەپ بىر تېما بارغۇ تور دۇنياسىدا. ئىشقىلىپ خۇدايىم قاراپ قويغان يەردە ئۇ ..

مەرۋەرى

	7YIGIT يوللىغان ۋاقتى  2012-يىلى 4-ئاينىڭ 18-كۈنى 22:22 « قەشقەرلىكنىڭ سېسىق گېپى » دەپ بىر تېما بارغۇ تور دۇني ... ئۇ سېسىق گەپنى مەن كونا لىنىيىگە يوللاپ قويۇپ، قەشقەرلىك بىر نەچچە تورداشنىڭ تىلىغا قالمىغانمۇ 7 يىگىت، بولمىسىغۇ بەك قىزىغان ئىدى ئۇ تېما

روھچىن

	قەشقەرگە چىقسام سېسىق گەپ ئاڭلاپ قېلىشتىن ئەنسىرەپلا يۈرىدىغان بۇلۇپ قالدىم. ئۆتكەن يىلى بىھىشكىرەملىك بىر يېقىنلار كۆرۈشكىلى كىرىپتىكەن. قەشقەر جەمە ئەتىراپىدىكى خېلى ياخشى بىر ئاشخانىغا باشلىدى تاماق تىزىملىكىنى بىرىپ قاراپ ئولتۇردى، مەنمۇ نىمە بۇيرۇتىشىمنى بىلەلمەي بىردەم ئولتۇرۇپ قاپتىمەن  چىرايىمغا ئۇبدان قاراپ تۇرۇپ « بۇ ئاشخانىدىن سىلى يىگۈدەك تاماق چىقمىغان بولسا باشقا يەرگە بارامدۇق » دەيدۇ. نەچچەكۈنگىچە سىڭدۈرەلمەي يۈردۈم ئۇ گەپنى

باتۇرچەۋەنداز

	مەنغۇ تاتلىق گەپ  قىلىمەن  بولمىسا

گۇلخان

	بىزنىڭ  بىر قۇدىمىز بۇلۇدۇغان،  تىگى  قەشقەرلىك،بۇ  يەردە تۇرۇپ  قالغىلىمۇ   20  يىلدىن ئاشتى،لېكىنزە  گىپىدىكى  قەشقەر پەدىسى  پەقەت  ئۆزگەرمىدى،ئۈزىمى،قەشقەر  پەدىسىدكى  گىپىمۇ  شۇنداق  چىرايلىق،ئەمما گىپىنىڭ  تىگىدە  كارامەت گىپى بار.

باتۇرچەۋەنداز

	ئۈرۈمچىدە ئالىي مەكـتەپتە ئوقۇيدىغان قەشقەرلىق نەۋرە ئىنىم بايام تېلفۇندابايرامدا مەلۈم سەۋەپلەر تۈپەيلىدىن بارالمىغىنمغا سېسىپ ماڭا قايلا تاغا، ناۋادا توي قىپ قالساڭ قۇشقاچ چاڭگىسى تىزىمەن دەپ كىچىك تەرەتكىمۇ چىقمامسىن نىمى دىمەسما ئاغزىمنى تۇتۇپ تۇرۇپلا قالدىم